مراقبت های مهم بعد از عمل بینی
عمل بینی تمام شده، اما مراقبت از بینی تازه شروع شده است. روزها و هفته های بعد از عمل، بینی هنوز متورم و حساس است و بافت های آن در حال ترمیم است. کارهایی مثل نحوه خوابیدن، فعالیت بدنی، مراقبت از پانسمان، مصرف دارو، فین کردن یا حتی انتخاب لباس می توانند روی راحتی دوران نقاهت اثر بگذارند. البته برنامه بهبودی برای همه یکسان نیست. نوع جراحی، تغییراتی که روی استخوان و غضروف انجام شده، وضعیت عمومی بدن و دستور جراح همگی در روند ترمیم نقش دارند. بنابراین توصیه ای که در این مقاله می خوانید باید در کنار دستورهای اختصاصی پزشک خودتان تفسیر شود. در ادامه، مهم ترین مراقبت های بعد از عمل بینی را از روزهای اول تا هفته های بعد مرور می کنیم؛ از کارهایی که بهتر است انجام دهید تا رفتارهایی که می توانند به بینی در حال ترمیم فشار وارد کنند.
نکته پزشکی: این مطلب برای افزایش آگاهی است و جایگزین دستور جراح یا معاینه پزشکی نیست. اگر توصیه جراح شما با یک توصیه عمومی متفاوت است، دستور پزشک معالجتان اولویت دارد.

اگر بخواهیم تمام دوران نقاهت را در چند اصل خلاصه کنیم، باید بیشتر از هر چیز از فشار، ضربه و فعالیت شدید روی بینی جلوگیری کنید.
این توصیه ها با دستورهای عمومی مراکز پزشکی مانند Cleveland Clinic، Mayo Clinic و Johns Hopkins درباره استراحت، بالا نگه داشتن سر، پرهیز از فین کردن، فعالیت شدید، فشار عینک و محافظت از بینی مطابقت دارند.
روز اول معمولاً زمانی نیست که بخواهید کارهای زیادی انجام دهید. بدن تازه از جراحی و بیهوشی خارج شده و ممکن است احساس خستگی، گرفتگی بینی، تورم، کبودی یا مقدار کمی خونابه داشته باشید. در این مرحله، استراحت مهم تر از هر فعالیت دیگری است. هنگام دراز کشیدن، سر را بالاتر از قفسه سینه قرار دهید. این وضعیت می تواند به کنترل خونریزی و تورم کمک کند. اگر هنوز تحت تأثیر داروهای بیهوشی هستید، بهتر است فردی در کنارتان باشد و مسئولیت رفت وآمد یا رانندگی را بر عهده بگیرد.
گاز زیر بینی نیز باید دقیقاً مطابق دستور جراح تعویض شود. مقدار کمی ترشح خونی در روزهای ابتدایی می تواند دیده شود، اما خونریزی شدید یا غیرقابل کنترل وضعیت طبیعی محسوب نمی شود و نیاز به تماس با پزشک دارد. در این روزها از این کارها دوری کنید:
یکی از ساده ترین کارهایی که می تواند دوران نقاهت را راحت تر کند، اصلاح وضعیت خواب است. بهتر است در روزهای ابتدایی به پشت بخوابید و سر را بالاتر از بدن قرار دهید. می توانید از بالش اضافه یا بالش شیب دار استفاده کنید تا هنگام خواب سر کاملاً هم سطح بدن نباشد. بالا نگه داشتن سر می تواند به کاهش تورم و خونریزی کمک کند.خوابیدن روی شکم ایده ی خوبی نیست، چون احتمال فشار ناخواسته به صورت و بینی را بالا می برد. خوابیدن به پهلو نیز ممکن است در روزهای ابتدایی برای بینی حساس، وضعیت مناسبی نباشد، به خصوص اگر باعث شود صورت روی بالش قرار بگیرد. اگر عادت دارید هنگام خواب زیاد غلت بزنید، قرار دادن بالش در دو طرف بدن می تواند کمک کند راحت تر به پشت بمانید.
خم شدن مکرر یا طولانی مدت در روزهای اول می تواند فشار بیشتری به ناحیه صورت وارد کند. به همین دلیل، برای برداشتن وسیله ای از زمین بهتر است به جای خم کردن کمر و پایین آوردن سر، زانوها را خم کنید.
همین نکته را هنگام استفاده طولانی از موبایل یا لپ تاپ هم در نظر بگیرید. قرار نیست تمام روز سر کاملاً ثابت و رو به بالا باشد، هدف این است که از خم ماندن طولانی مدت و فعالیت هایی که باعث فشار یا ناراحتی می شوند دوری کنید.
تورم و کبودی اطراف بینی و چشم ها بعد از جراحی شایع است و معمولاً در روزهای ابتدایی بیشتر به چشم می آید. کمپرس خنک می تواند برای کاهش ناراحتی و تورم اطراف صورت استفاده شود، اما نکته مهم این است که کمپرس نباید با فشار مستقیم روی بینی قرار بگیرد. کمپرس خنک را روی گونه ها یا زیر چشم قرار دهید، نه فشار مستقیم روی بینی.
در روزهای اول، غذاهایی انتخاب کنید که خوردنشان راحت باشد و نیاز به جویدن شدید نداشته باشند. سوپ، پوره، ماست، تخم مرغ نرم و غذاهای سبک می توانند انتخاب های مناسبی باشند. نوشیدن مایعات کافی نیز اهمیت دارد. لازم نیست رژیم غذایی خود را بی دلیل بسیار محدود کنید، مگر اینکه جراح توصیه دیگری داشته باشد. در عین حال، بهتر است در روزهای اول غذاهایی که بسیار سفت هستند یا نیاز به جویدن طولانی دارند کمتر مصرف شوند. مصرف نمک نیز بهتر است کنترل شود، کاهش مصرف سدیم می تواند به کاهش تورم کمک کند.

بعد از جراحی ممکن است پزشک دارو هایی برای کنترل درد یا سایر مراقبت های پس از عمل تجویز کند. مهم ترین نکته این است که دارو را دقیقاً مطابق نسخه مصرف کنید. نباید صرفاً بر اساس توصیه دوستان، تجربه سایر افرادی که عمل بینی داشته اند یا اطلاعات شبکه های اجتماعی، مسکن یا مکمل جدیدی به برنامه خود اضافه کنید. پس به جای اینکه یک فهرست ثابت از داروهای ممنوع برای همه افراد در نظر بگیریم، بهتر است بگوییم هر دارویی که در نسخه شما نیست، به خصوص داروهای مؤثر بر خونریزی، باید پیش از مصرف با جراح هماهنگ شود.
شستشوی بینی برای خارج کردن ترشحات و کاهش تورم ضروری است، اما اگر در بینی پانسمان (تامپون) دارید، تا زمان خروج آن توسط پزشک، شستشوی مستقیم ممنوع بوده و تنها باید لبه های بیرونی بینی را با گوش پاک کن آغشته به سرم تمیز کنید، پس از برداشتن تامپون، طبق دستور پزشک و معمولاً 24 ساعت بعد، شستشو را با سرنگ و محلول استریل به صورت بسیار ملایم و بدون فشار، 3 تا 4 بار در روز آغاز کنید تا از خونریزی یا آسیب به بخیه ها جلوگیری شود.
در هفته های ابتدایی، فین کردن یکی از رفتارهایی است که باید از آن دوری کنید. وارد کردن فشار زیاد برای تخلیه بینی می تواند به بافت های در حال ترمیم فشار وارد کند. اگر نیاز به عطسه دارید، دهان را باز نگه دارید. باز بودن دهان هنگام عطسه و سرفه باعث می شود فشار کمتری در بینی ایجاد شود.
چسب بینی بخشی از برنامه مراقبتی بعضی بیماران است، اما استفاده از آن برای همه افراد با یک دستور یکسان انجام نمی شود. اگر جراح برای شما چسب تجویز کرده، نحوه چسب زدن، مدت استفاده و زمان تعویض را از همان پزشک یا کادر درمان یاد بگیرید. فشار دادن بیش از حد چسب یا کشیدن پوست هنگام جدا کردن آن کار درستی نیست. مهم تر از همه اینکه چسب زدن خودسرانه نباید جای توصیه جراح را بگیرد. نوع جراحی، وضعیت پوست و روند ترمیم می تواند در برنامه مراقبتی مؤثر باشد.
ورزش سنگین، دویدن، فعالیت های هوازی شدید و بلند کردن وزنه در هفته های ابتدایی مناسب نیستند. افزایش فعالیت بدنی می تواند فشار بیشتری به بدن وارد کند و در دوره ای که بینی هنوز در حال ترمیم است، احتمال تورم یا خونریزی را افزایش دهد. اکثر متخصصین بازگشت به فعالیت های سبک را زودتر از فعالیت های سنگین ترجیح می دهند و برای بسیاری از بیماران، شروع تمرین های سبک را حدود چهار تا شش هفته بعد از مطرح می کنند، البته زمان دقیق باید با توجه به شرایط هر فرد توسط جراح تعیین شود. پیاده روی سبک ممکن است زودتر امکان پذیر باشد، اما اگر هنگام فعالیت دچار درد، سرگیجه، خونریزی یا افزایش واضح ناراحتی شدید، فعالیت را متوقف کرده و با پزشک تماس بگیرید.
بازگشت به کار بیشتر از آنکه به یک عدد ثابت وابسته باشد، به نوع شغل بستگی دارد. برای کارهای پشت میزنشینی و فعالیت های سبک، بعضی منابع پزشکی بازگشت حدود یک تا دو هفته را مطرح می کنند. اما اگر شغل شما شامل موارد زیر است، ممکن است به زمان بیشتری نیاز داشته باشید:
در چنین شرایطی، زمان بازگشت باید با جراح هماهنگ شود.
عینک طبی یا آفتابی مستقیماً روی پل بینی قرار می گیرد و می تواند در دوره ای که استخوان و بافت های بینی هنوز در حال ترمیم هستند، فشار ایجاد کند. سعی کنید عینک روی بینی قرار نگیرد و حداقل چهار هفته یا بیشتر تا حد ممکن از وارد شدن فشار آن به بینی جلوگیری شود.
پوست بینی بعد از جراحی حساس تر است و بهتر است تا مدتی در معرض نور مستقیم و طولانی خورشید قرار نگیرد. استفاده از ضدآفتاب با SPF 30 هنگام بیرون رفتن و محافظت از بینی در برابر آفتاب را یادتتان نرود. کلاه لبه دار نیز می تواند یک راه ساده برای کاهش تماس مستقیم با نور خورشید باشد.
برداشتن گچ یا اسپلینت به معنی پایان دوران نقاهت نیست. ممکن است در این مرحله بینی هنوز ورم زیادی داشته باشد و فرم آن با چیزی که انتظار دارید تفاوت داشته باشد. در هفته ها و ماه های بعد، ورم به تدریج کاهش پیدا می کند و شکل بینی آرام آرام مشخص تر می شود. ترمیم می تواند سه ماه تا یک سال ادامه داشته باشد و نتیجه کامل معمولاً پس از بهبود کامل مشخص می شود.
پس بعد از برداشتن گچ اقداماتی که لازم است را برایتان آورده ایم:

اگر جراح شما انجام ماساژ را ضروری بداند، باید دقیقاً مشخص کند کدام قسمت بینی، با چه فشاری و در چه زمانی ماساژ داده شود. فشار دادن بینی بدون آموزش می تواند باعث درد یا تحریک بافت های در حال ترمیم شود. به همین دلیل، آموزش های موجود در شبکه های اجتماعی یا تجربه فرد دیگری که عمل بینی داشته است، معیار مناسبی برای شروع ماساژ نیست.
رابطه جنسی نیز مانند سایر فعالیت های بدنی می تواند باعث افزایش فعالیت قلبی و فشار فیزیکی شود. به خصوص در روزهای ابتدایی، بهتر است از فعالیت هایی که باعث فشار، خم شدن، افزایش ضربان قلب یا احتمال برخورد با بینی می شوند دوری کنید. برای این مورد نمی توان یک زمان ثابت برای همه افراد تعیین کرد. شدت جراحی، روند بهبود و توصیه جراح تعیین کننده است. اگر هنوز خونریزی، درد قابل توجه یا سرگیجه دارید، درباره شروع مجدد فعالیت های فیزیکی با پزشک مشورت کنید.
در روزهای ابتدایی، لباس هایی انتخاب کنید که برای پوشیدن نیاز نباشد از روی سر رد شوند. پیراهن های دکمه دار یا لباس هایی با جلوی باز، احتمال برخورد ناخواسته لباس با بینی را کمتر می کنند.
مصرف سیگار و ویپ در دوران ترمیم موضوعی است که نباید نادیده گرفته شود. سیگار و ویپ می توانند روند ترمیم پس از جراحی را کند کنند و خطر برخی مشکلات از جمله عفونت را افزایش دهند. اگر سیگار یا ویپ مصرف می کنید، درباره زمان مناسب قطع و ازسرگیری مصرف با جراح خود صحبت کنید. شروع مجدد را صرفاً بر اساس اینکه درد یا تورم کمتر شده است، تصمیم نگیرید.
همه علائم بعد از جراحی نشانه عارضه نیستند، تورم، گرفتگی، کبودی و مقدار مشخصی ترشح می توانند در دوره ابتدایی دیده شوند. مسئله مهم، تغییر غیرمنتظره یا شدید علائم است. اگر یکی از موارد زیر را تجربه کردید، منتظر نوبت بعدی ویزیت نمانید و با جراح یا مرکز درمانی تماس بگیرید:
یکی از رایج ترین اشتباهات بعد از عمل بینی، قضاوت درباره نتیجه در هفته های اول است. تورم ممکن است برای ماه ها باقی بماند و شکل بینی در این مدت تغییر کند. بر اساس تجربه کسانی که تا الان عمل بینی انجام داده اند، بینی ممکن است بین سه ماه تا یک سال همچنان در حال ترمیم باشد و نتیجه کامل معمولاً پس از تکمیل روند بهبود مشخص می شود. بنابراین اگر چند هفته بعد از عمل احساس کردید بینی بیش از حد بزرگ، نامتقارن یا متفاوت از انتظار شماست، این موضوع لزوماً به معنی نتیجه نهایی نیست. البته اگر تغییر ناگهانی، درد شدید، مشکل تنفسی یا علامت غیرعادی دارید، باید معاینه شوید.
لازم نیست برای دوران بعد از جراحی یک کیف پر از محصولات تخصصی تهیه کنید. چند وسیله ساده می توانند روزهای اول را راحت تر کنند:
محصولات دارویی یا مراقبتی را صرفاً به دلیل تبلیغات یا توصیه افراد دیگر خریداری نکنید. چیزی که برای یک بیمار تجویز شده، الزاماً برای بیمار دیگر ضروری نیست.
مراقبت بعد از عمل بینی بیشتر از آنکه به انجام ده ها کار پیچیده نیاز داشته باشد، به جلوگیری از اشتباه های ساده وابسته است. در روزهای ابتدایی استراحت کنید، سر را بالاتر نگه دارید، بینی را دستکاری نکنید، فین نکنید و داروها را طبق نسخه مصرف کنید. در هفته های بعد نیز بازگشت به ورزش، کار سنگین، استفاده از عینک و سایر فعالیت ها را مرحله به مرحله و با نظر جراح پیش ببرید. مراقبت صحیح قرار نیست فقط نتیجه ظاهری عمل را دنبال کند، هدف اصلی، عبور ایمن از دوره ترمیم است. خوشحال می شویم تجربه های خود یا نزدیکانتان را با ما در میان بگذارید؟
دیدگاه کاربران